تمامی حقوق این مقاله برای گروه نشریات تخصصی طلا و جواهر ایران و نویسنده اثر بهرام زهرونی محفوظ است. بازنشر این مطلب صرفاً با ذکر منبع، لینک فعال به مقاله و نام نویسنده مجاز میباشد. برای خواندن مطلب کامل به مجله طلاوجواهر شماره 127 مراجعه فرمایید.
مینـاکاری یکـی از اصیل تریـن و بـا ارزش تریـن هنرهـای سـنتی ایـران اسـت کـه بـا سـابقه ای بیـش از پنـج هـزار سـال، عمیقـا ً در فرهنـگ و تاریـخ ایـن سرزمین ریشه دارد. این هنر ظریف و زیبا، فرآیندی است برای تزئین سطوح فلزی عمدتا ً طلا، نقره و مس با استفاده از رنگ هایی شفاف و درخشان که از ترکیب سلیس، اکسیدهای فلزی و روانگرهای خاص به دست می آیند و پس از حرارت دهـی در کـوره، بـر سـطح فلـز تثبیـت میگردنـد. بـا ایـن روش می تـوان نقوش رنگارنگ و پیچیدهای را روی سطوح فلزی خلق کرد.
مینـاکاری بـر روی طـلا و جواهـرات، بـا تلفیـق رنگ هـای زنـده و طرح هـای هنـری متنوع، جلوهای متمایز و خاص به این آثار می بخشد و در نتیجه، ارزش هنری و معنوی آنها را به طرز چشمگیری افزایش می دهد. ریشـه های تاریخـی ایـن هنـر بـه دوران باسـتان ایـران بازمی گـردد؛ بـه طـوری کـه در دوران هخامنشیان، نمونه های ابتدایی میناکاری به کار گرفته شده است.
این هنر در اواخر دوره اشکانیان، به ویژه در زمان اردوان پنجم، با ورود صابیان مندایـی (پیـروان حضـرت یحیـی علیه السـلام) بـه دشـت میشـان، جـان تـازهای گرفت و در دوره های ساسانی و صفوی به اوج شکوه و تکامل خود رسید. میناکاری، به واسطه ی کاربرد لعاب های مینایی و فنون پیچیده حرارتی، نیازمند دانش عمیق در زمینه متالورژی است و همزمان نیازمند ذوق هنری و مهارت نقاشی برای خلق طرح های سنتی و مدرن می باشد. عـلاوه بـر زیبایـی بصـری، مینـاکاری بـه دلیـل تلفیـق هنـر، صنعـت و دانـش فنی، نمادی برجسته از میراث فرهنگی ایران و به خصوص صنایع دستی شهر اهواز محسـوب می شـود.
ایـن هنـر از گذشـته های دور تاکنـون در سـاخت زیـورآلات فاخر، ظروف تزیینی، صفحات ساعت و حتی آثار مذهبی به کار رفته و همواره به عنوان گنجینه ای ارزشمند در هنرهای دستی ایرانی، به ویژه در دست سازه های منداییان جایگاهی ویژه داشته است.
بخشی از مقاله جناب آقای بهرام زهرونی، برای خواندن مقاله کامل به مجله طلاوجواهر شماره 127 مراجعه فرمایید.
